Việt Nam-Hàn Quốc cái bắt tay tỷ đô từ một mặt hàng tưởng chừng bình thường

Việt Nam-Hàn Quốc cái bắt tay tỷ đô từ một mặt hàng tưởng chừng bình thường

Ở Việt Nam, rất nhiều người biết đến các mặt hàng xuất khẩu chủ lực như nông sản, gạo, cà phê, hay dệt may. Nhưng ít ai ngờ rằng, một trong những “món hàng” làm nên thương hiệu hợp tác Việt – Hàn chính là… linh kiện điện tử, một thứ mà bạn khó có thể nhìn thấy, nhưng lại có mặt trong mọi chiếc điện thoại, TV, laptop bạn đang dùng.

Từ những con chip nhỏ xíu, bảng mạch in, đến các linh kiện phức tạp, Việt Nam đang trở thành cứ điểm sản xuất lớn nhất tại Đông Nam Á cho các tập đoàn Hàn Quốc như Samsung, LG, SK Hynix…

Vì sao chọn linh kiện điện tử và bán dẫn là “mặt hàng chiến lược”?

Trong hợp tác song phương kinh tế Việt Nam – Hàn Quốc, không phải nông sản, không phải dệt may, mà linh kiện điện tử và sản xuất bán dẫn chính là mặt hàng chiến lược nổi bật nhất. Đây là một chuỗi giá trị cao, vận hành khép kín giữa sản xuất đầu vào (bán dẫn, chip, linh kiện) và đầu ra (thiết bị hoàn thiện). Vì vậy, sự hợp tác này không chỉ mang lại kim ngạch thương mại lớn, mà còn chiến lược công nghệ cho cả hai bên.

Theo báo cáo mới nhất của tổ chức SEMI năm 2025, thị trường bán dẫn Việt Nam ước đạt 20,32 tỷ USD, ghi nhận tốc độ tăng trưởng ấn tượng so với năm trước. Với mức tăng trưởng bình quân dự kiến 11,48% mỗi năm, quy mô ngành có thể đạt 31,39 tỷ USD vào năm 2029. Nhằm tạo đà phát triển bền vững cho ngành công nghệ chiến lược này, Việt Nam đang tích cực triển khai nhiều chính sách ưu đãi như Nghị định hỗ trợ nghiên cứu & phát triển (R&D) trong lĩnh vực bán dẫn, quỹ hỗ trợ đầu tư công nghệ cao, và đặc biệt là mục tiêu đào tạo khoảng 50.000 kỹ sư chuyên ngành bán dẫn đến năm 2030. Những nỗ lực này đang mở ra nền tảng vững chắc để tăng cường hợp tác chiến lược với các doanh nghiệp Hàn Quốc, quốc gia đang nắm giữ vị thế dẫn đầu trong chuỗi cung ứng chip toàn cầu.

Quy mô thương mại song phương và vị thế ngành điện tử

Theo số liệu từ Hiệp hội Thương mại Quốc tế Hàn Quốc, trong năm 2023, tổng kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và Hàn Quốc đạt khoảng 79,43 tỷ USD, với xuất khẩu của Việt Nam sang Hàn Quốc đạt 53,49 tỷ USD, nhập khẩu từ Hàn Quốc là 25,94 tỷ USD. Việt Nam tiếp tục đứng vị trí thứ ba trong số các đối tác thương mại lớn của Hàn Quốc, chỉ sau Trung Quốc và Hoa Kỳ. Nguyên nhân chính dẫn đến sự sụt giảm trong hoạt động xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Hàn Quốc trong năm 2025 là do kim ngạch xuất khẩu chất bán dẫn từ Hàn Quốc sang Việt Nam giảm mạnh 18,3%, chỉ còn 13,05 tỷ USD. Mặc dù vậy, linh kiện điện tử vẫn tiếp tục giữ vai trò trụ cột trong cán cân thương mại song phương. Riêng lĩnh vực thiết bị điện – điện tử, Việt Nam đã nhập khẩu từ Hàn Quốc tổng cộng 33,24 tỷ USD trong năm 2025, trong đó riêng linh kiện vi mạch chiếm tới 15,12 tỷ USD, phản ánh sự phụ thuộc lớn của ngành công nghiệp trong nước vào nguồn cung từ Hàn Quốc.

Vai trò chủ đạo của Samsung và chuỗi cung ứng Hàn Quốc tại Việt Nam

Samsung đã trở thành biểu tượng cho hợp tác kinh tế, công nghệ giữa hai nước. Từ khi bắt đầu đầu tư vào năm 2008 với vốn ban đầu 670 triệu USD, đến năm 2022 phần vốn đầu tư vào Việt Nam đã tăng lên khoảng 2,5 tỷ USD.

Từ giai đoạn 2018–2022, Samsung đóng góp hơn 306 tỷ USD vào kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam. Chỉ riêng năm 2022, con số này là 65 tỷ USD, góp phần giúp tổng xuất khẩu của Việt Nam vượt mốc 732 tỷ USD.

Tính đến giữa năm 2025, Samsung tiếp tục khẳng định vai trò then chốt trong nền kinh tế Việt Nam khi chiếm khoảng 16% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước trong 7 tháng đầu năm,một con số phản ánh tầm ảnh hưởng sâu rộng của tập đoàn công nghệ hàng đầu Hàn Quốc này. Đáng chú ý, số lượng doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng của Samsung đã tăng mạnh từ 25 lên 265 doanh nghiệp chỉ trong vòng 9 năm, cho thấy hiệu ứng lan tỏa tích cực về công nghiệp hỗ trợ, chuyển giao công nghệ, và nâng cao năng lực sản xuất trong nước. Đây không chỉ là minh chứng cho sự hội nhập ngày càng sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu, mà còn là tiền đề cho các hợp tác chất lượng cao trong lĩnh vực công nghệ cao giữa Việt Nam và Hàn Quốc.

Hợp tác đầu tư Hàn Quốc vào ngành chip Việt Nam

Hana Micron (Hàn Quốc) cam kết đầu tư khoảng 930 triệu USD đến năm 2026 để mở rộng hoạt động đóng gói và kiểm nghiệm chip tại Việt Nam. Intel đã vận hành nhà máy đóng gói lớn nhất thế giới tại Việt Nam, góp phần đưa Việt Nam thành một trong những trung tâm ATP toàn cầu. Dự báo tới 2032, nhờ các đầu tư quy mô, Việt Nam có thể đạt 8–9% thị phần toàn cầu trong lĩnh vực ATP, so với chỉ 1% vào năm 2022.

Tại diễn đàn Semicon Korea 2025, đại diện Việt Nam và các doanh nghiệp Hàn Quốc đã nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác trong thiết kế chip, đào tạo kỹ thuật, chuyển giao công nghệ và R&D chung. Theo NIC thuộc Bộ KHĐT Việt Nam, hiện có hơn 40 công ty thiết kế chip và khoảng 15 doanh nghiệp tham gia đóng gói, thử nghiệm và sản xuất thiết bị liên quan đến bán dẫn tại Việt Nam. Đây là điểm khởi đầu quan trọng để phát triển chuỗi giá trị nội địa trong tương lai.

Cơ cấu thương mại bổ trợ không cạnh tranh trực tiếp

Năng lực sản xuất Việt Nam chủ yếu phục vụ xuất khẩu thiết bị điện tử, máy tính, linh kiện, sản xuất tập trung tại các nhà máy Hàn Quốc đặt tại Việt Nam (Samsung, LG…). Ngược lại, Việt Nam nhập khẩu từ Hàn Quốc lượng lớn linh kiện, chip, thiết bị, hóa chất công nghiệp để đáp ứng sản xuất tại chỗ. Điều này tạo nên mô hình hợp tác bổ trợ: Việt Nam gia tăng giá trị sản phẩm, Hàn Quốc cung cấp công nghệ cao. Nhập siêu từ Hàn Quốc (12,7 tỷ USD bán dẫn, 31,6 tỷ USD thiết bị điện tử) là tích cực vì phục vụ sản xuất rồi xuất khẩu lại.

Hợp tác công nghiệp giữa Việt Nam và Hàn Quốc còn thực hiện thông qua hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam. Là nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam, trong những năm qua, các doanh nghiệp Hàn Quốc, đặc biệt là các tập đoàn mang tầm quốc tế như: Samsung, LG, Posco, Kia Motor, Huyundai Motor… đã góp phần quan trọng trong việc hỗ trợ, thúc đẩy công nghiệp Việt Nam nhất là lĩnh vực điện tử, ô tô, cơ khí… nâng cao trình độ công nghệ và năng lực sản xuất, đặc biệt là tham gia ngày càng sâu rộng vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Trong quan hệ với Việt Nam, Hàn Quốc đặc biệt chú ý đến hợp tác và đầu tư vào lĩnh vực năng lượng. Các doanh nghiệp Hàn Quốc đang đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển của ngành năng lượng Việt Nam, tham gia vào hầu hết tất cả các lĩnh vực năng lượng như: Hợp tác thăm dò khai thác dầu khí, hợp tác phát triển điện lực; hợp tác trong lĩnh vực phát triển năng lượng sạch và điện hạt nhân…

Triển vọng đến 2030 và tầm nhìn dài hạn

Hai quốc gia đặt mục tiêu nâng tổng kim ngạch thương mại song phương từ 79 tỷ USD (2023) lên 100 tỷ USD, hướng đến 150 tỷ USD vào năm 2030. Trong đó linh kiện điện tử và bán dẫn sẽ là động lực chính.

Việt Nam phấn đấu phát triển hệ sinh thái nội địa: đào tạo kỹ sư bán dẫn (50.000 người đến 2030), ưu đãi đầu tư, thiết lập trung tâm R&D chung. Hàn Quốc tiếp tục đóng vai trò chủ chốt trong đầu tư, chuyển giao công nghệ và kết nối doanh nghiệp vệ tinh.

Linh kiện điện tử và bán dẫn không đơn thuần là hàng hóa: đó là cầu nối về công nghệ, tri thức và cơ hội phát triển giữa Việt Nam và Hàn Quốc. Đây là hợp tác chiến lược, khai thác sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu và thúc đẩy nền kinh tế số, công nghệ tại Việt Nam. Với tiềm lực đầu tư từ Hàn Quốc và chính sách Việt Nam, ngành này sẽ tiếp tục là điểm sáng trong mối quan hệ song phương trong thập kỷ tới, giúp đạt mục tiêu 150 tỷ USD kim ngạch thương mại vào 2030. Nếu bạn thấy thông tin này hữu ích đừng quên đăng ký và theo dõi các bài viết và video tiếp theo của chúng tôi. Cảm ơn bạn đã ở đây!